مَى: Basar/Göz ve basiretin yitirilmesi anlamlarında kullanılır. أَعْمَى kelimesinin çoğulu عُمْيٌ ve عُمْيَانٌ şeklinde gelir: بُكْمٌ عُمْيٌ: Dilsizdirler, kördürler, (2/Bakara 171). (Rağıb El-İsfahani, Müfredat Kur’an Kavramları Sözlüğü)
Sözlükte “iki gözü kör olmak suretiyle görme kabiliyetini bütünüyle yitirmiş bulunan kişi” manasına gelen ve “basiretsiz, düşüncesiz, cahil” gibi mecazi anlamları da olan a’mâ kelimesi Kur’an’da çoğu manevi, bir kısmı da maddi körlük anlamında olmak üzere on üç defa tekil, yine bu son anlamda on defa da çoğul şeklinde (umy, amin, amûn) ( Neml 27/66, Araf 7/64, Zuhruf 43/40) geçer. Bundan başka, hepsi de manevi körlük, kalp gözünün körlüğü, basiretsizlik, hakikat karşısında ilgisizlik ve inatçılık, sapıklık, Allah’ın hidayet ve rahmetinden mahrumiyet” gibi manalarda olmak üzere iki defa masdar şeklinde (Fussilet 41/17,44) sekiz defa da çekimli fiil kalıplarında ( En'am 6/104, Maide 5/71, Hac 22/46) kullanılmıştır. Kur’an’a göre asıl kör, görme duyusunu yitiren değil basiretini kaybeden ve gerçeği göremeyenlerdir. (Ahmet Saim Kılavuz, “A’mâ”, Türkiye Diyanet Vakfı İslam Ansiklopedisi, s. 2 :553.)
| Ayet | Kelime | Anlamı |
|---|---|---|
|
|
عُمْيٌ | kördürler |
|
|
عُمْيٌ | kördürler |
|
|
فَعَمُوا | kör oldular |
|
|
عَمُوا | kör |
|
|
الْأَعْمَىٰ | kör |
|
|
عَمِيَ | kör olursa |
|
|
عَمِينَ | kör |
|
|
الْعُمْيَ | körleri |
|
|
كَالْأَعْمَىٰ | körün durumu gibidir |
|
|
فَعُمِّيَتْ | bu gizli bırakılmış ise |
|
|
الْأَعْمَىٰ | kör |
|
|
أَعْمَىٰ | kör (olan) |
|
|
أَعْمَىٰ | kör |
|
|
أَعْمَىٰ | kördür |
|
|
عُمْيًا | kör |
|
|
أَعْمَىٰ | kör olarak |
|
|
أَعْمَىٰ | kör olarak |
|
|
تَعْمَى | kör olmaz |
|
|
تَعْمَى | kör olur |
|
|
الْأَعْمَىٰ | kör |
|
|
وَعُمْيَانًا | ve kör |
|
|
عَمُونَ | kördürler |
|
|
الْعُمْيِ | kör(ler)i |
|
|
فَعَمِيَتْ | kör olmuştur |
|
|
الْعُمْيِ | körleri |
|
|
الْأَعْمَىٰ | körle |
|
|
الْأَعْمَىٰ | kör |
|
|
الْعَمَىٰ | körlüğü |
|
|
عَمًى | bir körlüktür |
|
|
الْعُمْيَ | körü |
|
|
وَأَعْمَىٰ | ve kör ettiği |
|
|
الْأَعْمَىٰ | köre |
|
|
الْأَعْمَىٰ | kör |